ODTÜ Kuzey Kıbrıs Kampusu Uzman Psikolojik Danışmanlarından Sevgül Canova, yaklaşık 871 bin öğrencinin ter dökeceği LYS sınavı öncesinde sınav stresini gidermek için birtakım önerilerde bulundu.
Uzm. Psk. Dan. Sevgül Canova, sınav esnasında yaşanan kaygının yoğun ve şiddetli olarak hissedilmesi ve üst üste soru çözülememesi durumlarında 1 dakika ara verilerek nefes ve rahatlama egzersizleri yapılmasını tavsiye etti. Doğru nefes almanın vücudu rahatlatarak gevşemeyi sağladığını belirten Sevgül Canova, kaygı esnasında nefes alışverişinde düzensizlikler yaşandığını, sakin, derin ve yavaş nefes alınarak bu düzensizliğin giderilebileceğini söyledi.
SINAVA GERÇEKÇİ OLMAYAN ANLAMLAR YÜKLEMEK KAYGIYI ARTIRIYOR
Sınav kaygı ve endişesinin sıklıkla öğrencilerin sınava gerçekçi olmayan anlamlar yüklemesinden kaynaklandığına değinen Uzm. Psk. Dan. Sevgül Canova, şunları söyledi:
“Öğrencilerin çoğu sınavdan elde edilecek başarının başkaları gözündeki değerleri ile eşdeğer olduğunu, başkaları gözünde iyi bir insan olabilmek için başarılı olmaları gerektiğini düşünmektedir. Bu düşünceyle sınavı belirli değerleri elde etmek için aşılması gereken bir engel olarak görmeleri de kaygı yaşamalarına neden olabilmektedir. Bunun yanı sıra aile ve yakın çevrenin yüksek başarı beklentisi de kaygı ve endişeyi artırıcı faktörlerdir. Aileler farkında olmadan kendi endişe ve hayallerini dolaylı olarak öğrenciye aktarırlar. Öğrenci, ailesi ve yakın çevresinin yüksek başarı beklentilerine ulaşmak için kendisine yüklenerek performans kaygısı yaşayabilmekte ve bunun sonucunda sınava karşı olumsuz tutumlar sergileyebilmektedir.”
KENDİNİZİ BAŞKALARIYLA KIYASLAMAYIN
Öğrencilerin bazen geçmiş akademik başarısızlıklarını temel alarak gelecekteki akademik yaşamları hakkında gerçekçi olmayan çıkarımlarda bulunmasının ve öğrencinin kendisini ya da çevrenin öğrenciyi başkaları ile kıyaslama durumunun da kaygı ve endişeyi artırdığına dikkat çeken Sevgül Canova, şöyle dedi:
“Başkalarının performansı ile bireyin kendi performansını kıyaslamasının kişide kaygı yaratmak dışında herhangi bir etkisi bulunmamaktadır. Öğrenci kendi yapabileceklerine odaklanmayıp, eksik olan taraflarını görmeye başlayabilir. Bireysel farklılıklar esas alınarak öğrencinin kendi performansını süreç içerisinde kendini temel alarak değerlendirmesi en doğrusudur.”
İŞTE ÖNERİLER…
1•Sınavdan önce geçmişteki başarısızlıkları değil başarıları düşünmek yararlı olacaktır. “Başaramayacağım”, “Yapamayacağım” şeklindeki olumsuz düşünceleri “başaracağım” şeklindeki olumlu düşünceler ile değiştirmek kaygı düzeyini azaltmaya yardımcı olacaktır.
2• Sınavın hemen öncesinde telaşa kapılıp bir şeyler okumaya çalışmak veya sınav günü daha önce yapılmayan etkinlikleri yapmak yerine normal yaşam ritmini korumak, yapılacak olan işleri listelemek ve belirli bir program dahilinde bunları gerçekleştirmek yararlı olacaktır.
3• Sınavın yaklaştığı günlerde yeni konuları çalışmaya başlamak kaygıyı artırabilmektedir. Yeterli süre yoksa var olan çalışma programına devam edilmeli ve mümkün olduğu kadar yeni konulara çalışılmamalıdır.
4• Sınav yaklaşırken hissedilen telaştan ötürü uyku ve beslenme düzeni şaşabilir. Daha fazla uyanık kalabilmek için kafeinli içecekler tüketilmeye başlanması uzun vadede problem yaratabilmektedir. Beslenme, fiziksel egzersiz ve uyku düzeninin, çalışma programının içerisinde bir bütün olarak düşünülmesi sağlıklı olanıdır.
5• Sınava girmeden önce ilk yapılacak iş, sınav yönergesini dikkatlice okumak ve her şeyin anlaşılır olduğunu teyit etmek olmalıdır.
6• Sınav süresi kısıtlı olduğundan bilgilerin hızlı ve doğru bir şekilde belirtilen zamanda verilmesi istenmektedir. Süre kısıtlaması yüzünden sınav esnasında baskı hissedilmesi normaldir. Baskıdan uzaklaşmak için sınav anında soruların cevaplanmasından önce soruların iyice anlaşılması, üzerinde düşünülmesi için mutlaka zaman ayırmak önemlidir.
