Güneş düşman değil dost olsun

Korunmasız güneşe maruz kalanlarda meydana gelen lekelerin cilt kanserine neden olabileceğini belirten Dermatolog Makbule Dündar, D vitamini için çok az güneş ışığının yeterli olabileceğini söyledi.

Özellikle açık tenli kişiler güneş lekeleri açısından daha fazla risk taşıyor. Yıllar içerisinde korunmasız güneşe maruz kalmanın özellikle yüzde ve el üzerlerinde koyu renkli lekelenmelere yol açtığını belirten Dermatoloji Uzmanı Dr. Makbule Dündar, “Güneş maruziyeti devam ederse deride kabarık, koyu renkli kabuklu (aktinik kerataz) değişiklikler görülür. Bu değişiklikler, güneşe maruz kaldıktan yıllar sonra ortaya çıkar. Bu tip lezyonların üzerinden cilt kanseri gelişme olasılığı mevcuttur” dedi.

İKİ SAAT ARA İLE GÜNEŞ KORUYUCU Güneş lekelerinden ve çillenmeden korunmanın en etkili yolunun hem UVA hem de UVB’ye karşı koruma içeren en az spf 30 olan bir güneş koruyucu kullanmaktan geçtiğini belirten Dündar, “Güneş koruyucu eğer tüm gün dış ortamda kalınacaksa 2 saat ara ile yenilenmelidir. Saat 11.00 – 15.00 arası güneşlenmek amacıyla kesinlikle dışarı çıkmamak gereklidir. Güneşe bağlı cilt yaşlanması ve güneş lekelerinden korunmak için yaz–kış güneş koruyucu kullanmayı günlük bakımın bir parçası haline getirmek gereklidir” diye konuştu.

TEDAVİNİN BAŞARISI LEKENİN DERİNLİĞİNE BAĞLIGüneş lekelerinin günümüzde özellikle sonbahar ve kış aylarında lazer uygulamaları, kimyasal peeling uygulamaları ile tedavi edildiğini açıklayan Dündar, şunları kaydetti: “Uygulamalar leke tipine bağlı olarak seçilmektedir. Hafif lekelenme durumunda ve seans aralarında değişik renk açıcı madde içeren kremler uygulandığı zaman mutlaka sabah güneş koruyucu kullanılmalıdır. Deniz–havuz tatili süresince renk açıcı krem kullanmamakta fayda vardır. Güneş lekelerinin tamamen geçip geçmemesi lekenin derinliğine bağlıdır. Yüzeysel lekeler renk açıcı kremler, lazer ve kimyasal peeling uygulamaları ile tamamen geçer, derin lekeler ise tamamen geçebilmekle birlikte bazen hafif şekilde kalabilir. Güneş lekeleri geçse bile hiçbir zaman güneş koruyucu kullanmayı bırakmamak gerekir.”

"D VİTAMİNİ İÇİN BRONZLAŞMAYA GEREK YOK"Son zamanlarda yapılan çalışmalar sonucu, en önemli cilt kanseri tipi olan ‘melanom’ ile UVA arasında ciddi bağlantılar olabileceğini düşündüren bulguların ortaya çıktığını da ifade eden Dündar, şöyle devam etti: “Güneş ve solaryum kaynaklı ultraviyole radyasyonu deri kanserine neden olabilir. Eskiden radyasyonu deri kanserinin güneş yanığı ile ilişkili olduğu düşünülürken günümüzde yanık oluşturmayan orta düzey bronzlaşmanın da kansere neden olabileceği bilinmektedir. Ultraviyole radyasyonu deriyi yaşlandırmada en önemli faktördür. Uzun süre korunmasız güneşe maruz kalanlarda deri kalınlaşır kaba bir görüntü oluşur, kırışıklıklar hızla artar. Güneş ışınlarının en önemli faydası D vitamini sentezindeki rolleridir. Ancak vücudun D vitamini sentezleyebilmesi için çok 

Sıcak ve güneşten korunmak için.

Erciyes Üniversitesi Dermatoloji Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ekrem Aktaş, aşırı sıcaklarda yüzün sık sık yıkanmasını, 2 saatte bir güneş koruyucu krem ve losyon sürülmesini önerdi.


Prof. Dr. Ekrem Aktaş, aşırı sıcaklarda sadece deniz ve havuza girenlerin değil, güneş ışığına çıkanların da en az 35-50 faktör güneş koruyucu krem veya losyon kullanmaları gerektiğini söyledi. Dermotoloji uzmanı Prof. Dr. Aktaş, "Saat 10.00-16.00 arasında güneşe çıkmak zorunda olanlar, açık bölgelerine nemlendirici losyon ya da kortizon içeriği az olan, koruyucu özelliği 35-50 faktör olan güneş yağı veya kremi sürmelidir. Bunun yanı sıra eller ve özellikle yüz, günde en az 8-10 kere yıkanmalıdır. Denize girsin, girmesin, güneş ışığına maruz kalanlar, iki saatte bir güneş koruyucuları yenilemelidir” dedi.

Çocukluk yıllarında güneşe maruz kalmanın zararı ergenlikte kendini gösteriyor

Yaz geldi. Deniz, güneş, kum üçlüsünün bir araya gelme zamanı… Ancak bu üçlü geleceğimiz olan çocuklarımız için güzel bir dinlenme fırsatı yaratmasının yanı sıra çok tehlikeli olan güneş yanıklarını da beraberinde getirebilir.

Güneşten doğru faydalanma, güneş yanıkları ve yapılması gerekenleri Hisar Intercontinental Hospital Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Birol Saral’a sorduk. 

Çocukluk Döneminde Tekrarlayan Güneş Yanıkları Cilt Kanserine Neden Olabilir!

Toplumumuzda tatil deyince aklımıza ilk gelen güneş, kumsal ve denizdir. Biraz uzunca denizde kalındığında veya bronzlaşacağım diye 11:00 ile 16:00 saatleri arasında direkt güneş altına uzanıldığında güneş çarpmasından başlayarak ciddi güneş yanıklarına varan sonuçlar doğabilir. Bu tabloyu özellikle 10-15 yaş arasında kız çocuklarında sıklıkla görüyoruz. Güneş yanıklarına en fazla UV A ve UV B ışınları neden olur. Kum ve deniz güneşin bu etkisini artırır. Şemsiye altında veya gölgede bulunmak bile güneş ışınlarından korunmaya yetmez. Açık  tenli;  çilli çocukların güneşte yanma riskleri daha yüksektir. Ancak koyu  tenli çocuklar da uzun süre güneşte kaldıklarında yanabilirler. 

Yapılan bilimsel çalışmalarda gösterilmiştir ki; insanların büyük çoğunluğu 20 yaşından önceki dönemde daha çok güneşe maruz kalır. Çocukluk yıllarında güneşe maruz kalmanın zararları çok iyi bilinmelidir. Tekrarlayan güneş yanıkları, cilt kanserine neden olabilir. Kanser oluşumu uzun yılları içeren bir süreçtir. Çocukluk çağında tekrarlayan güneşe maruziyet ve güneş yanıkları, hücre DNA’sında çeşitli hasarlar oluşturur. Bu hasarlı hücreler yok edilemezse, gelişir ve zararlı proteinler üretir. Yıllar içinde kanser hücreleri çoğalarak belirgin hale gelebilir. Bu nedenle güneş yanıklarından, çocukluk çağında olduğu gibi, her dönemde kaçınılmalıdır. Özellikle içi su toplayan kabarcıklar halindeki güneş yanıkları, melanoma (en kötü huylu cilt kanseri) gelişimi için risk faktörüdür. Güneşlenmeden sonraki 2-4 saat  içerisinde yanık bulguları maalesef ortaya çıkmaz. Ağrı ve ısınmışlık hissi 48 saat sürebilir. 

 

Çocuklarınızı Güneşin Zararlı Etkilerinden Korumak İçin…

•10.00-16.00 saatleri arasında güneşe çıkarmayın. 

• Mutlaka şapka, güneş gözlüğü ve pamuklu giysiler tercih edin. 

• Çok açık tenli bir çocuğunuz varsa paraben içermeyen yüksek faktörlü, kolay sürülebilir güneş koruyucuları kullanın. 

• Güneş kremini güneşe çıkmadan 15-30 dakika önce sürün ve 2 saatte bir tekrarlayın. 

Zayıflamanın en kolay ve ucuz yolu.

İLKBAHAR fırsatını kaçırdıysanız, dert etmeyin. Yazın uzun ve aydınlık günleri, diyeti kolaylaştırıyor.

Güneşi gökyüzünde daha uzun gördüğümüz yaz aylarında zayıflamak çok daha kolay. Çünkü günün aydınlık kısmında metabolizmamız daha hızlı çalışıyor. Bir başka neden de güneşten gelen D vitamininin metabolizmamız üzerindeki pozitif etkisi. Araştırmalar, D vitamininin vücutta kalsiyum mineralinin biyoyararlılığını artırarak kilo verme sürecinde metabolizmanın hızına hız kattığını gösteriyor. Güneşin ruhsal anlamda sağladığı pozitif etki ve keyif, diyet motivasyonunu artırıyor. Diyetisyen Elvan Odabaşı Kanar sorularımızı yanıtlamaya devam ediyor:

Yaz günlerini diyet için fırsata nasıl çevirebiliriz?

-İlkbahar ve yaz ayları diyet mevsimi. Günün aydınlık saatlerinin uzaması, hava sıcaklığının ve sıvı tüketim ihtiyacımızın artması, fizyolojik açıdan metabolizmamızı motive eder. Çevremizde birçok kişinin diyet yapıyor olması, yazlık kumaşlardaki hafiflik ve renkler, gökyüzünde güneşin daha uzun süre bulunması ise diyete psikolojik olarak motive ediyor.
Yaz diyetlerine doğadan nasıl destek alabiliriz?
-Yaz meyveleriyle tatlı ihtiyacını kontrol altına alabilirsiniz. Hem kalori yönetiminizi sağlayabilirsiniz hem kilo kaybederken cilt elastikiyetinizi koruyabilirsiniz hem de yaz meyvelerinin yüksek antioksidan kapasiteleriyle sağlığınıza sağlık katabilirsiniz. Yaz sebzeleri ise hem düşük kalorileri hem de yüksek posa içerikleriyle sindirim sisteminizi hızlandırır. Metabolizma hızına da hız katar.
Tüm bunlara rağmen metabolizması hızlanmayanlara ne önerirsiniz?
-Metabolizmayı kış uykusundan uyandırmanın en güzel yöntemi tabii ki egzersiz. Hiç mazeret istemiyoruz, sadece günde 20 dakika yapacağınız bir açık hava yürüyüşüyle metabolizmanızı hızlandırabilirsiniz. Ofis ve evleri havalandırmak da önemli. Günde 15 dakikalık yaz havası akımı, bulunduğunuz ortamı radon gazından arındıracak ve üzerinizdeki miskinlik ortadan kalkacaktır. Bu da metabolizmanın hızlanması demek.
Peki güneş battıktan sonra metabolizmamız için ne yapabiliriz?
-Gece metabolizma hızımız düşer. Bu yüzden daha kontrollü olmak lazım. Örneğin eğer protein tercih edilecekse sindirimi daha kolay olanı tercih edilmeli. Bunu pişirme süresinden anlayabilirsiniz. Daha kısa sürede pişen protein kaynağının sindirimi da daha kısa sürer. Örneğin kırmızı et yerine balık tercih edin. Bu özen 35 yaşından sonra yaşlanmaya başlayan midenize de iyi gelecektir.

30 dakikalık güneş banyosu zayıflatır
-AÇIK tenliyseniz 15-20, koyu tenliyseniz 30 dakika, koruyucu sürmeden güneşlenin. Güneşten alacağınız D vitaminin biyoyararlılığını artırmak için sabahları 1000 mg omega 3 kullanın.
-Yaz diyetinizi güneş için beyazlaştırın. D vitamin ve kalsiyum dostluğu kas ve iskelet sisteminizin yıllara meydan okumasını sağlıyor. Yazın diyetinizde daha fazla süt, yoğurt ve peynir bulundurun. Bunların yarım yağlı veya yağsızlarını tercih edin.
-Güneşin zayıflatan dakikaları 10.00-11.00 ile 16.00-17.00 saatleri arası. Bu saatlerde yapacağınız maksimum 30 dakikalık güneş banyosu metabolizmanızı hızlandırır. Güneş banyonuz sırasında yürüyüş yapın ve daha fazla enerji harcayın.

Lezzetli yazlık tarifler

Yaz kahvesiYazın metabolizmasını hızlandıracak bir tarif bu. Leziz ve yapımı gayet kolay.
MALZEME: 2 tatlı kaşığı yeşil kahve, 200 mili litre soğuk, yağsız süt,
1 çay kaşığı stevia tatlandırıcı, buz
YAPILIŞI: Süte kahve, tatlandırıcı ve buzu koyun. Karıştırın. Afiyet olsun.

Mineralli limonataİştah yönetiminize destek olacak bu içeceği öğünlerin yanında tokluk hissi vermesi için tercih edebilirsiniz.
-MALZEME: 3 adet limonun suyu, 1 şişe doğal maden suyu, 1 su bardağı su,
2 çay kaşığı stevia tatlandırıcı, taze nane yaprakları.
-YAPILIŞI: 3 adet limonun suyunu sıkın. İçerisine stevia ekleyin. Su,taze nane yaprakları ve buzu blendırdan geçirin en son maden suyun ekleyip servis yapın.

Yeşil ayranKilo kaybederken vücudunuzda yağ yakımının hızlanmasını istiyorsanız yeşil ayranı mutlaka deneyin.
-MALZEME: 1 çay bardağı light yoğurt, 1 küçük boy salatalık, taze nane, buz, 1 çay bardağı su, 1 su bardağı doğal maden suyu.
-YAPILIŞI: Yoğurt, salatalık, nane, buz ve suyu blendırdan geçirin. Üzerine maden suyu ekleyip için.

Probiyotik salata
Aşağıdaki salatayla hem bağırsak floranızı iyileştireceksiniz hem de metabolizmanızı hızlandıracaksınız. Eğer sindirim probleminiz varsa vitamin mineral yetersizlikleri yaşıyorsanız bu salatadan her gün 1 porsiyon tüketin.
-MALZEME: 1 su bardağı yağsız yoğurt, 100 gram taze kayısı, 2 çorba kaşığı yulaf ezmesi, 5 adet badem, 1 paket toz probiyotik (sase form).
-YAPILIŞI: Kayısıları parçalara ayırın. Diğer malzemelerle birlikte yoğurda katın.

D vitamini yoksulu musunuz?

KANDA 25(OH) VD3 değerine baktırarak D vitamin düzeyinizi öğrenebilirsiniz. Bu değerinize nisan, mayıs aylarında baktırıp yazın güneşlenme planınızı çıkarabilir, eylül, ekimde baktırarak kış aylarına da hazırlıklı girebilirsiniz. Değerin 20 ng/ml altı olması yetersizlik olarak tanımlanıyor. Her 2 kişiden 1’inde kanda D vitamin düzeyi belirtilen alt sınırların çok altında.

Belirtileri neler
-Sabahları yataktan zor kalkıyorsanız
-Bel ağrısı şikayetiniz varsa
-Tırnak yapınız bozuluyorsa
-Kış aylarında çok sık sağlık problemi yaşıyorsanız
-Gün içerisinde halsizlik, yorgunluk şikayetleriniz varsa
-Kas ve kemik ağrıları çekiyorsanız D vitamininden yana fakir olabilirsiniz

D vitaminli yaz diyetiniz yağsız olmasın
D VİTAMİNİ yağda eriyen bir vitamin. Diyetinizin faydalı yağ içeriği yüksek olduğunda vücudunuzda D vitaminin depolanması daha kolay. Bunun için:
-Salata ve yemeklerinizde sızma zeytinyağı kullanın (bir tatlı kaşığı yeterli).
-Kavrulmamış badem, ceviz, fındık vb. kuruyemişleri tercih edin.
-Balığı eksik etmeyin. Haftada iki gün yiyin. İçeriğindeki omega-3’den faydalanmak içn balığı ızgara ya da buğulama tercih edin.
-Omega 3 takviyesi kullanın.

Her gün tartılmayın

HEDEF KİLONUZA DOĞRU YÜRÜRKEN:-Gerçekçi olun.
-Zaman yönetimini diyetisyeninize bırakın.
-Sabırlı olun.
-Kesinlikle her gün tartılmayın.
-Kilo kaybınız haftada toplam kilonuzun yüzde 1-2’si aralığında değişmeli.
-Kilonuzun duraksadığı dönemler olacaktır. Bu bedenin adaptasyon dönemidir.
-Haftalık rutin ölçümleriniz için kilo ölçüm standartlarına uyun.

Dondurmayla kilo vermek kolay

Malum dondurma da yaz klasiklerinden. Dondurma bana göre en mantıklı tatlı. Kalsiyumun kilo vermeye yardımcı etkisi etkisi çokça ve olumlu. Tam da bu nedenle dondurmayla kilo vermek çok kolay. Tabii bunun da bazı kuralları var. İçeriğindeki yağ miktarını tüketmeniz gereken günlük yağ hakkınızdan düştüğünüzde diyetiniz olumsuz etkilenmez. Örneğin, 100 gram dondurmayı bir çay bardağı süt, 100 gram meyve ve 10 badem hakkınızla değiştirebilirsiniz.

Egzersiz için kilonun yüzde 10’u formülü

YAZIN pek çok kimse zayıflamak için spora daha fazla asılıyor. Diyete karar verenler egzersiz yapmaları gerektiğini düşünüyorlar. Bunlar fazla kilolarını yanlış beslenmeden çok, hareketsizlikle ilişkilendiriyorlar. Önerim, kilonun yüzde 10 kaybedilene kadar egzersize başlanmaması. Çünkü kişinin önce kendi bedenine ve yiyip içtiklerine odaklanması gerekiyor. Bu dikkat, dışarıdan spor gibi müdahalelerle dağıldığında beslenme bilinci edinilmesi zorlaşıyor.